بر اساس آمارهای جدید سازمان بینالمللی مهاجرت (IOM) وابسته به سازمان ملل متحد، پس از درگیریهای میان ارتش عربی سوریه و نیروهای قسد و اعلام آتشبس شکننده، بیش از ۱۳۴ هزار نفر در شمالشرق سوریه (مناطق تحت کنترل نیروهای سوریه دموکراتیک – قسد) آواره شدهاند.
این سازمان روز پنجشنبه ۲۲ ژانویه ۲۰۲۶ در بیانیهای اعلام کرد که تنها طی سه روز گذشته، شمار آوارگان داخلی در استان حسکه به حدود ۱۳۴٬۸۰۳ نفر افزایش یافته است؛ در حالی که تا روز یکشنبه گذشته فقط ۵٬۷۲۵ آواره ثبت شده بودند.
سازمان بینالمللی مهاجرت تأکید کرده است که علت این موج گسترده آوارگی، ترس مردم از درگیری میان قسد و ارتش سوریه است؛ بهویژه شهروندانی که در نزدیکی زندانهای قسد و پایگاههای نظامی زندگی میکنند.
فاجعه انسانی در حسکه و کوبانی
سازمان ملل هشدار داده است که بیش از ۴۱ هزار نفر از آوارگان جدید در مراکز تجمعی استان حسکه اسکان داده شدهاند و «نیاز فوری و حیاتی به غذا، سرپناه و پتو دارند».
سازمان ملل همچنین اعلام کرده است که در شهر کوبانی، حدود ۱٬۶۴۷ نفر آواره شدهاند و ساکنان این شهر گزارش دادهاند که با کمبود مواد غذایی و قطع آب و برق مواجه هستند.
این موج بزرگ آوارگی در شرایطی رخ میدهد که منطقه شاهد تحولات سریع سیاسی و نظامی است. شامگاه سهشنبه، دولت سوریه و نیروهای سوریه دموکراتیک بر سر یک آتشبس چهارروزه به توافق رسیدند. این توافق پس از آن صورت گرفت که روز یکشنبه ۱۸ ژانویه ۲۰۲۶، احمد الشرع، رئیسجمهور موقت سوریه، و مظلوم عبدی، فرمانده قسد، به توافقی ۱۴ مادهای برای ادغام قسد در ارتش ملی سوریه دست یافتند؛ توافقی که اجرای آن با موانع جدی روبهرو شده است.
در پی فشارهای نظامی دمشق و کاهش حمایتهای آمریکا، قسد طی روزهای اخیر از مناطق عربنشین مانند رقه، دیرالزور و بخشهایی از حلب عقبنشینی کرده و نیروهای خود را در استان حسکه و شهر کوبانی متمرکز کرده است.
همچنین روز پنجشنبه، نچیروان بارزانی، رئیس اقلیم کردستان، در اربیل از مظلوم عبدی استقبال کرد و بر لزوم حفظ حقوق کُردها تأکید نمود. همزمان، تام باراک، نماینده آمریکا، اعلام کرد که مأموریت قسد بهعنوان نیروی ضد داعش «تا حد زیادی به پایان رسیده» و دمشق باید مسئولیت زندانها را بر عهده بگیرد.
در پی تداوم ناامنی، آمریکا روند انتقال ۷ هزار زندانی داعش از سوریه به عراق را آغاز کرده است. ترس مردم از فرار تروریستها از زندان شدادی و اردوگاه الهول، یکی از عوامل اصلی این موج گسترده آوارگی است که سازمان ملل امروز آن را اعلام کرد.